Virus HPV (Human Papillomavirus) từ lâu đã được biết đến là nguyên nhân gây ra các bệnh lý nguy hiểm ở cổ tử cung, trong đó có ung thư cổ tử cung. Tuy nhiên, một vấn đề đáng lưu ý hơn với các mẹ bầu là nhiễm HPV trong thai kỳ không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ mà còn có thể làm tăng nguy cơ sinh non – một biến chứng nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về mối liên hệ giữa HPV và sinh non, mức độ nguy hiểm, cũng như các giải pháp phòng ngừa hiệu quả.
1. Nhiễm HPV trong thai kỳ là gì?
Nhiễm HPV trong thai kỳ xảy ra khi phụ nữ mang thai bị nhiễm virus Human Papillomavirus. Có hơn 100 chủng HPV, trong đó các chủng 16 và 18 được xếp vào nhóm nguy cơ cao, chiếm hơn 70% các trường hợp ung thư cổ tử cung (theo WHO). HPV lây truyền chủ yếu qua đường tình dục, và nhiều người có thể nhiễm virus mà không có triệu chứng rõ ràng.
Trong thai kỳ, hệ miễn dịch của phụ nữ có thể thay đổi, làm cho cơ thể khó kiểm soát virus hơn, dẫn đến nguy cơ HPV kéo dài và ảnh hưởng đến thai nhi.
2. Nhiễm HPV trong thai kỳ có thể làm tăng nguy cơ sinh non
2.1 Nghiên cứu cho thấy mối liên hệ giữa nhiễm HPV và sinh non
Một nghiên cứu HERITAGE mới đây đã chỉ ra rằng, nhiễm HPV trong thai kỳ, đặc biệt là các chủng nguy cơ cao như HPV 16 và 18, có thể làm tăng đáng kể nguy cơ sinh non. Cụ thể:
-
Tỷ lệ sinh non ở mẹ bầu nhiễm HPV 16/18 kéo dài từ tam cá nguyệt 1 đến tam cá nguyệt 3 là 15,9%.
-
Trong khi đó, ở nhóm không nhiễm HPV, tỷ lệ này chỉ là 5,6%.
Điều này cho thấy mẹ bầu nhiễm HPV 16/18 có nguy cơ sinh non cao gấp 3 lần so với người không nhiễm.
2.2 HPV 16 và 18 nguy hiểm hơn các chủng khác
Không phải tất cả các chủng HPV đều gây nguy cơ sinh non như nhau. Nghiên cứu cho thấy HPV 16 và 18 có khả năng tác động mạnh hơn đến niêm mạc cổ tử cung và hệ miễn dịch tại chỗ, dẫn đến những thay đổi viêm nhiễm kéo dài, có thể ảnh hưởng đến thai kỳ.
Việc nhiễm HPV trong tam cá nguyệt đầu tiên và kéo dài đến cuối thai kỳ khiến cổ tử cung bị tổn thương liên tục, từ đó làm tăng nguy cơ chuyển dạ sớm.
3. Những rủi ro khác khi mẹ bầu nhiễm HPV trong thai kỳ
Ngoài sinh non, nhiễm HPV trong thai kỳ còn có thể mang đến một số rủi ro khác cho mẹ và bé như:
-
Tăng nguy cơ nhiễm trùng cổ tử cung: Khiến việc theo dõi thai kỳ khó khăn hơn, nhất là với các mẹ có tiền sử viêm cổ tử cung.
-
Khó khăn khi sinh thường: Những tổn thương do HPV có thể khiến cổ tử cung không mở thuận lợi, tăng khả năng mổ lấy thai.
-
Nguy cơ truyền virus cho con: Dù hiếm gặp, một số trường hợp trẻ sinh thường từ mẹ nhiễm HPV có thể bị mụn cóc thanh quản do lây qua đường sinh dục.
4. Cách phát hiện nhiễm HPV trong thai kỳ
4.1 Tầm soát HPV và Pap smear
Để phát hiện nhiễm HPV trong thai kỳ, các xét nghiệm phổ biến được khuyến cáo bao gồm:
-
Xét nghiệm HPV DNA: Giúp xác định có nhiễm HPV hay không và thuộc chủng nguy cơ cao nào.
-
Pap smear (phết tế bào cổ tử cung): Giúp phát hiện những bất thường tế bào do HPV gây ra.
Mẹ bầu có thể được khuyến cáo thực hiện xét nghiệm HPV trước khi mang thai, hoặc trong các lần khám thai đầu tiên nếu có tiền sử bất thường ở cổ tử cung.
4.2 Theo dõi diễn tiến khi đã nhiễm HPV
Nếu phát hiện nhiễm HPV trong thai kỳ, bác sĩ sẽ có kế hoạch theo dõi sát sao như:
-
Kiểm tra cổ tử cung định kỳ.
-
Đánh giá nguy cơ sinh non dựa trên chiều dài cổ tử cung bằng siêu âm.
-
Sử dụng thuốc hoặc thủ thuật hỗ trợ giữ thai nếu cần.
5. Có thể phòng ngừa nhiễm HPV trong thai kỳ bằng cách nào?
5.1 Tiêm ngừa HPV – phương pháp hiệu quả nhất
Hiện nay, tiêm vắc-xin ngừa HPV được xem là biện pháp chủ động và hiệu quả nhất để phòng ngừa nhiễm HPV trong thai kỳ và các biến chứng liên quan. Vắc-xin giúp bảo vệ cơ thể khỏi các chủng nguy cơ cao như 16, 18, 31, 45…
-
Độ tuổi khuyến cáo tiêm chủng: Từ 9 đến 26 tuổi là hiệu quả nhất.
-
Tuy nhiên, Hiệp hội Sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) cũng khuyến cáo tiêm vắc-xin cho phụ nữ từ 27–45 tuổi nếu chưa tiêm trước đó và chưa từng nhiễm HPV.
5.2 Tiêm HPV có nên thực hiện trong thai kỳ?
Vắc-xin HPV không được khuyến cáo tiêm trong thai kỳ, nhưng phụ nữ nên hoàn thành phác đồ tiêm trước khi mang thai để đạt hiệu quả bảo vệ tốt nhất.
Nếu đã tiêm một mũi trước khi mang thai, mẹ bầu sẽ được trì hoãn các liều còn lại sau sinh.
6. Lời khuyên dành cho mẹ bầu có nguy cơ nhiễm HPV trong thai kỳ
-
Khám sản phụ khoa định kỳ trước và trong thai kỳ để phát hiện sớm nhiễm HPV hoặc bất thường ở cổ tử cung.
-
Giữ vệ sinh vùng kín đúng cách, tránh các yếu tố nguy cơ lây nhiễm.
-
Không tự ý điều trị tại nhà nếu phát hiện các dấu hiệu nghi ngờ như ra khí hư bất thường, đau khi quan hệ, chảy máu âm đạo sau quan hệ.
-
Nếu đã nhiễm HPV, hãy tuân thủ hướng dẫn điều trị, theo dõi của bác sĩ để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và thai nhi.
Nhiễm HPV trong thai kỳ không phải là hiếm gặp và có thể tiềm ẩn nhiều nguy cơ, đặc biệt là nguy cơ sinh non. Tuy nhiên, mẹ bầu hoàn toàn có thể phòng ngừa được nếu chủ động tiêm vắc-xin HPV trước khi mang thai, thăm khám sớm, theo dõi sát và giữ lối sống lành mạnh. Một thai kỳ an toàn và khỏe mạnh luôn bắt đầu từ sự chuẩn bị kỹ lưỡng.
Tại Bệnh viện Mỹ Đức, chúng tôi cung cấp dịch vụ tầm soát ung thư cổ tử cung, xét nghiệm HPV và tiêm ngừa vắc-xin HPV cho phụ nữ ở nhiều độ tuổi khác nhau. Đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm sẽ tư vấn và đồng hành cùng bạn trong việc bảo vệ sức khỏe sinh sản và thai kỳ. Hãy chủ động đặt lịch khám để được chăm sóc từ sớm – vì một tương lai an toàn cho mẹ và bé.
Để được tư vấn cụ thể và đặt lịch hẹn thăm khám, bạn có thể liên hệ qua hotline bên dưới:
Bệnh viện Mỹ Đức
04 Núi Thành, P. Tân Bình, TP.HCM
(028) 7308 5885
Bệnh viện Mỹ Đức Phú Nhuận
43R/2-4 Hồ Văn Huê, P. Đức Nhuận, TP.HCM
(028) 6285 6262
Hoặc tải App MyDuc Hospital để đặt lịch nhanh chóng!
Có thể bạn muốn biết:
CẮT POLYP TỬ CUNG TẠI BỆNH VIỆN MỸ ĐỨC: AN TOÀN, KHÔNG ĐAU, BẢO TỒN KHẢ NĂNG SINH SẢN
